ULUÇAY, M. ÇAĞATAY

ANASAYFA

      ULUÇAY, M. ÇAĞATAY; Padişahların Kadınları ve Kızları; Ankara, Türk Tarih Kurumu, 2001.

Sultan Osman’dan itibaren padişahların kadınları ve kızları hakkında (bilindiği kadarıyla) bilgi var. Özellikle son dönemde saraydaki güçleri, servetleri (çiftlik, gümrük mukataası, köşk veya saray vb). Örneğin III. Selim’in “ikinci kadını Zibifer kadın”ın varlığı şöyle anlatılıyor: Kütahya’da bazı çiftlikler, Kıbrıs muhassıllığı, Rakka gümrüğü, Filibe cizyesi, Edirne cizyesi; ayrıca “emtea gümrüğü ashamundan bir kısmına da sahipti” (s. 117) Görüldüğü gibi muazzam bir servet ifade ediliyor. Bazı ünlü kadınların yaptıkları hayır kurumları (çeşme, okul, hastane, cami vb) böyle kaynaklarla finanse ediliyordu. I. Abdülhamid’in altıncı kadın efendisi (II. Mahmut’un kardeşi) Esma Sultan (küçük) de  son derece zengin ve sefahat düşkünüydü. Genç yaşında dul kalmış ve bir daha evlenmemişti. Şık kıyafetler ve gezintilerle tüm kadınlara örnek olmuştu. Girit, Kemer, Edremit ve Biga’nın bazı mukataaları Esma Sultan’a verilmişti. O da (Devlet’in “en zengin kadınlarından biri” olarak) Eyüp sarayını, Maçka sarayını, Tırnakçı ve Kuruçeşme yalılarını yaptırdı (s. 112).

Ne var ki böyle bilgiler fazla değil.