RAMBAUD, ALFRED

ANASAYFA

RAMBAUD, ALFRED; Recueil des Instructions Données aux Ambassadeurs et Ministres de France depuis les Traités de Westphalie jusqu’à la Révolution Française; RUSSİE; Paris, 1890, 2 Cilt.

Rambaud’nun önsözü: Fransa için Doğu ticareti hayati bir önem taşıyor. Paris, Marsilya ve Lyon’un zenginliği buna bağlı. Kral Osmanlı Devleti’nde tüm Hıristiyanların koruyucusu oldu. “Hatta kamusal seremonilerde en arkada yürümeleri koşuluyla, Yahudilerin de hamisi oldu. Eyaletler, hatta tüm milletler manen Türk İmparatorluğundan koparılıp, Fransa protektorasına ilhak edildi. 1691’de Roma Papalığı’nın manevi otoritesini tanımış olan 31 000 Ermeni, Kralın zaferlerine, Majeste’nin en candan tebaasını kadar seviniyorlardı.” (s. XV)

Louis XIV Ermeni patriği Avedik’i kaçırdı. (s.XV) “Kral, 6 Kasım 1675 tarihli açık mektupla Ege adalarında (Archipel) kendini resmen Latin halkın hamisi ilan etti. Adalarda konsolos bulunmadığı için de Latin Manastırlarını yerli halkı Türk Paşaların yiyiciliğine ve korsanların tecavüzlerine karşı korumakla görevlendirdi. İzmir’de, Selanik’te, Epir’de, Raguza’da Fransız ajanları Paşaların otoritesine karşı güç oluşturuyorlardı. Suriye’de Fransa’nın Beyrut konsolosluğu iki dağlı aşiret arasında rekabet konusuydu.” Fransa Kralı 1649 ve 1737’de “tüm Maruni milletini” himayesine aldığını ilan ediyordu. Marunilerin ezeli düşmanı Dürzilerin Emiri de Louis XIV’e “Efendim’e”, “Senyörüme”, “Babama” diye başlayan mektuplar yolluyordu. Her yerde Fransız ajanları var. “Fransız elçisi Doğu’nun As-İmparator’u (‘vice-empereur’u), Doğulu Hıristiyanların da sadrazamı idi.  İdam cezaları bile uyguluyordu.” (Sancy Harlay 1611’de ve M. De la Haye de XVIII. yüzyılda bazı görevlilerini “ihanet” suçuyla idam ettiler) “II. Henri babasının cesaret edemediği şeyi yaptı ve Turgut Reis’in Korsika’nın fethine yardımını sağlamak için Sultanla resmen bir anlaşma (Şubat 1533) yaptı; buna göre Sultan Süleyman, 300 000 altın karşılığında Baron de la Garde’ın emrine altmış kadırga verdi.” (s. XVII) Bundan sonra Fransa-Türkiye arasında anlaşma olmadı. Hatta XVII. yüzyılda François I ve Henri II’nin anlaşmalarına tepkiler oldu. Louis XIV bir yandan Türklerle anlaşmak istiyor; öte yandan da Haçlı seferi yolları arıyordu. “Saint-Gothard Savaşı (1 Ağustos 1664) ve Duc de la Feuillade, Duc de Navailles ve Duc de Beaufort’un Girit seferleri böyle gerçekleşti. Leibnitz de Mısır’ın fethi için Louis XIV’a bir muhtıra gönderdi. M. de la Jonquiėre, ‘Louis XIV bütün hükümranlığı sırasında Türkiye’de fetih projeleri tasarladı’ der ve yazar Ulusal Kitaplık’ta bu fetihin yollarını gösteren ve bir bölümü de ‘İstanbul’u yakmak için gereken kuvvetler’ başlığını taşıyan bir elyazmasına gönderme yapar.” (s.XVIII)